Dieta śródziemnomorska

Kuchnia pełna słońca

Mieszkańcy południa Europy żyją dłużej i czują się lepiej. Pomaga im w tym śródziemnomorski klimat i wspaniała kuchnia.

W drugiej połowie ubiegłego wieku lekarze zaczęli bić na alarm. - Mamy do czynienia z kolejną epidemią - ogłosili. - Coraz więcej ludzi umiera z powodu chorób układu krążenia, wywoływanych przez miażdżycę. Plaga dziesiątkowała mieszkańców Północnej i Wschodniej Europy, Stanów Zjednoczonych i Kanady, a także Australii i Nowej Zelandii. Niektóre regiony epidemia ominęła. Dużo rzadziej chorowali mieszkańcy Włoch, Grecji, Hiszpanii czy południowej Francji. Zobacz wzorzec odżywiania w diecie śródziemnomorskiej (ulotka PDF). Ponieważ zawałów i udarów nie wywołują złośliwe wirusy, naukowcy zaczęli się przyglądać stylowi życia mieszkańców tych państw. W ten sposób odkryto tak zwaną dietę śródziemnomorską. Za autora pojęcia uchodzi amerykański kardiolog prof. Ancel Keys. Wziął pod lupę mieszkańców Krety. Okazało się, że dużo rzadziej zapadają oni na spowodowaną miażdżycą chorobę niedokrwienna serca. Zawdzięczają to swojej diecie. Kolejne badania, przeprowadzone już przez innych naukowców, potwierdziły, że to dzięki sposobowi odżywiania mieszkańcy basenu Morza Śródziemnego cieszą się dobrą kondycją i dłuższym życiem, niż mieszkańcy północy. Dla znawców kuchni południowej Europy wrzucanie do jednego worka greckiej muossaki, hiszpańskiego gaspacho czy włoskich maccaroni brzmi niedorzecznie. Rzeczywiście, są to różne potrawy. Ale wszystkie południowoeuropejskie kuchnie łączą dostępne w ciepłym klimacie produkty, z których się gotuje.

Włoszki mawiają, że zioła sprowadzają do kuchni słońce, a papryka to warzywo długowieczności.

Dominują produkty zbożowe (pieczywa, makaron, kasze i ryż), świeże warzywa, owoce (królują pomidory, papryka i oliwki), ryby i owoce morza, ser, jogurt. Najczęściej używanym tłuszczem jest oliwa z oliwek. Do tego mnóstwo ziół, duża ilość czosnku. Włoszki mawiają, że zioła sprowadzają do kuchni słońce, a papryka to warzywo długowieczności. Nie ma zwyczaju smarowania pieczywa, prawie nie stosowane jest masło, zasmażki z mąki czy dodatek śmietany. Zupy zagęszcza się chlebem, lub mielonymi migdałami. Mało jada się cukru. Do popołudniowych posiłków obowiązkowo pija się młode wino. Najlepiej czerwone. Dietetycy nie mają wątpliwości: każdy z tych elementów jest zdrowy. Połączone w odpowiednich są proporcjach są optymalną dietą. Warzywa i owoce to źródło witamin, niezbędnych dla organizmu minerałów i przeciwutleniaczy. Ryby i owoce morza są bogate w unikalne wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega 3, chroniące przed miażdżycą, obniżające ciśnienie, zmniejszające krzepliwość krwi. W rybach jest też niezbędny dla kości wapń i fosfor i jod, bez którego nie ma mowy o prawidłowej pracy tarczycy. Co ciekawe - rybie mięso zastępuje mieszkańcom południa tłuste czerwone mięso - źródło zgubnego cholesterolu. Wszechobecna oliwa z oliwek to źródło witaminy E i skwalenu.

Skwalen to bardzo ciekawa substancja. Jak wynika z badań to prawdopodobnie najsilniejszy antyoksydant, który chroni komórki przed niszczącym działaniem wolnych rodników. Przedłuża działanie witamin A i E. Badacze uważają, że obniża on poziom złego cholesterolu i zabezpiecza przed chorobami nowotworowymi. W diecie śródziemnomorskiej spożywa się go do 1000 mg dziennie. Zioła w dużej mierze zastępują bardzo szkodliwą sól. Ziarniste pieczywo i makaron to źródło błonnika chroniącego jelita przed procesami nowotworowymi. Zaś pite do posiłków czerwone wino ma znakomite działanie przeciwzakrzepowe, przeciwmiażdżycowe i rozszerzające Potrawy gotuje się, przyrządza na parze, piecze w folii, na ruszcie oraz grillu. Są więc lekkostrawne i wartościowe, co gwarantuje dobre samopoczucie i zdrowie. Do tego właściwa kompozycja potraw pozwala na utrzymanie linii, a nawet schudnięcie.

Dieta śródziemnomorska ma jeszcze jedną zaletę. Z powodzeniem można ją adoptować w naszych warunkach, nie rujnując domowego budżetu. Jednak sztuka nie polega na tym, byśmy zaczęli jeść włoskie, czy greckie dania, lecz zmienili swoją filozofię żywienia. Chodzi o to, byśmy inaczej komponowali dotychczas jedzone produkty i dania. Na talerzach powinno przybyć owoców i warzyw, morskich ryb, ziół, potraw na bazie oliwy z oliwek i wina. Warto też poeksperymentować ze smakami, by w przyjemny sposób zadbać o swoje zdrowie. Życzmy sobie aby nowe zwyczaje weszły nam w krew, bo dieta śródziemnomorska to żaden cud, lecz najzdrowszy sposób żywienia na całe życie.

70 lat badań nad dietą śródziemnomorską, wykazało, że może poważnie zmniejszyć ryzyko powstania chorób:

Pakiet Wielkiej Trójki Diety Sródziemnomorskiej